Η πολύωρη χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της επαγγελματικής και προσωπικής ζωής. Η λανθασμένη εργονομία, ο ανεπαρκής φωτισμός και η έλλειψη διαλειμμάτων μπορούν, ωστόσο, να προκαλέσουν σημαντική καταπόνηση των ματιών.
Ο χειρουργός οφθαλμίατρος Γιάννης Δατσέρης, MD, PhD, FEBO, αντιπρόεδρος του Ελληνικού Κολλεγίου Οφθαλμολογίας, εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ποια συμπτώματα συνδέονται με την οπτική κόπωση και ποιες αλλαγές μπορούν να κάνουν ασφαλέστερη την καθημερινή εργασία μπροστά στην οθόνη.
Η θέση του υπολογιστή συχνά επιλέγεται πρόχειρα
Σύμφωνα με τον κ. Δατσέρη, η εγκατάσταση ηλεκτρονικών υπολογιστών στους χώρους εργασίας γίνεται συχνά χωρίς να λαμβάνονται επαρκώς υπόψη βασικές παράμετροι.
Η θέση του υπολογιστή, ο τύπος της οθόνης, ο φωτισμός, η στάση του εργαζομένου, αλλά και το οφθαλμολογικό ιστορικό του μπορούν να επηρεάσουν την εμφάνιση ενοχλήσεων. Παρ’ όλα αυτά, όπως αναφέρει, οι παράγοντες αυτοί συχνά παραβλέπονται τόσο από τους εργοδότες όσο και από τους ίδιους τους χρήστες.
Από το τσούξιμο μέχρι τη θολή όραση
Τα συμπτώματα διαφέρουν ως προς την ένταση. Μπορεί να ξεκινούν με μια ελαφρά και ακαθόριστη αίσθηση ενόχλησης, αλλά να εξελίσσονται σε έντονη οπτική κόπωση.
Πονοκέφαλος, δακρύρροια, ξηροφθαλμία, τσούξιμο, κοκκίνισμα, θολή όραση, φωτοφοβία και αίσθημα βάρους στα μάτια συγκαταλέγονται στις συχνότερες ενοχλήσεις. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί ακόμη και ναυτία.
Το σύνολο αυτών των συμπτωμάτων χαρακτηρίζεται ως ασθενοπικά ενοχλήματα ή ψηφιακή οπτική κόπωση.
Ποιοι είναι περισσότερο ευάλωτοι
Μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης ενοχλήσεων έχουν άτομα με αδυναμία σύγκλισης ή διαταραχές στη συνεργασία των δύο ματιών, όπως η ετεροφορία και ιδιαίτερα η εξωφορία στην κοντινή όραση.
Ανάλογα προβλήματα μπορεί να αντιμετωπίσουν όσοι έχουν αδιόρθωτες ή ανεπαρκώς διορθωμένες διαθλαστικές ανωμαλίες, κυρίως υπερμετρωπία και αστιγματισμό.
Για τον λόγο αυτό, ο κ. Δατσέρης θεωρεί απαραίτητη την οφθαλμολογική εξέταση, ιδιαίτερα όταν τα συμπτώματα επιμένουν ή επηρεάζουν την καθημερινότητα. Ο έλεγχος μπορεί να εντοπίσει προβλήματα όρασης που επιβαρύνουν την εργασία στον υπολογιστή και χρειάζονται διόρθωση.
Πώς επιβαρύνει τα μάτια ο χώρος εργασίας
Το εργασιακό περιβάλλον διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο. Η ξηρή ατμόσφαιρα, η μη ελεγχόμενη θερμοκρασία, ο ανεπαρκής αερισμός, ο θόρυβος, ο ακατάλληλος φωτισμός και η κακή εργονομία μπορούν να εντείνουν τα συμπτώματα.
